●Абы бгым зышидзыжмэ, уэ вийкlэ увэну?

(Умыфыгъуэ, умыижэ, жыхуиlэщ.)●

●Адыгэ мыгъуэ, щыгъурэ пастэрэ.●

●Адыгэм хьэщlэ и щlасэщ.●

●Адыгэ нэмыс, урыс насып.●

●Адрыщlым ущlэдэумэ, мыдрыщlыр къыплъысынщ.●

●Акъыл зиlэм шыlэ иlэщ.●

●Акъыл зиlэр си щlыб ису къезухьэкl.●

●Акъылым уасэ иlэкъым, гъэсэныгъэм гъунэ иlэкъым.●

●Акъылыр лэндыщэщ, гъэсэныгъэр дыщэ жыгщ.

(Лэндыщэ – дыщэ зэрылэ)●

●Анэм «сипхъу закъуэ и псэ» щыжиlэм, пхъуми

«си псэ» жиlэу хуежьащ.●

●Анэмэтым хъейрэт ухуэмыхъу. (Дзыхь къыхуащlу къыпэщlалъхьэм уемынэцlыж, жыхуиlэщ. Хъейрэт – епцlыжыныгъэ, енэцlыжыныгъэ)●

●Ахъшэр шэ бжыгъуэщ.●

●Бажэм и кlэр пlыгъыу тепыхьэ. (И кlэр зэрыпlыгъыу пlэщlэкlыжынкlэ хъунущ, жыхуиlэщ.)●

●Бажэм сишх нэхърэ дыгъужьым срешх.●

●Банэ хуэдэ зэхэплъхьэр данэ хуэдэу зэхэпхыжынщи, данэ хуэдэ зэхэплъхьэр банэ хуэдэу зэхэпхыжынщ.●

●Банэ хуэдэу къэщтэж, данэ хуэдэу гъэтlылъыж.●

●Бэдж пэтрэ lэужь трах.●

●Бгъащхъуэ гущхуар, жьындум жьэхэхуэри ишхащ.●

●Бгъэр куэдрэ уэмэ, и дамэр мэкъутэ.●

●Бгъэям куэдрэ укlэлъымыгъыж.●

●Бгъуэ егъапщи зэ пыупщl.●

●Бжэщхьэlум нэмыс хьэдрыхэ иоlус.●

●Бжызоlэ, сипхъу, зэхэщlыкl, си нысэ.●

●Бзаджэ къэзылъху и гуэн лъапэ щlетlэж.●

●Бзаджэ пщlауэ фlы ущымыгугъ.●

●Бзаджэм уи кlэ иубыдмэ, уи анэ мыгъуэ хъунщ.●

●Бзылъхугъэ пшэрыхь хущанэ.●

●Бзуущхуэм бзу цlыкlур пэкlэцlыну щыхуежьэм – зэlытхъащ.●

●Биижь умыгъэблагъи, уи адэ и благъэжь умыбгынэ.●

●Бийм ущысхьмэ, уlэгъэ ухъунщ.●

●Блэкlа хэбзэжьым укъемыкъуж.●

●Блэр «пlыщlащ» жыпlэу уи гуфlакlэм думыгъэтlысхьэ.●

●Быдэ и анэ гъыркъым.●

●Бысымыр хьэщlэм и lуэхутхьэбзащlэщ.●

●Гуащэ мыхъу жьантакlуэщ.●

●Гуащэр гъэрмэ, мэзабзэ, хъыджэбзыр дэсмэ, мэутхъуэ.●

●Губгъуэм ущымыкъэрабгъэ, унэм ущымылlыхъужь.●

●Гугъэ нэпцlыр щхьэгъэпцlэжщ.●

●Гужьеигъуафlэ – унэхъугъуафlэщ.●

●Гузэвэхыр щlэх жьы мэхъу.●

●Гунэс ямыщl саугъэт умыщl.●

●Гупсыси псалъэ, зыплъыхи тlыс.●

●Гур кlуэдмэ, лъэр щlэкыркъым.●

●Гур кlуэдмэ, шыр жэркъым.●

●Гушхуэ тхьэшхуэ и жагъуэщ.●

●Гъэузи гъэхъуж.●

●Гъуэмылэпэм еlэзэ, гъуэмылэкlэм езауэ.●

●Гъунэгъу бий ящlыркъым.●

●Гъусэ ямыщlынум блэкlрэ пэт йоджэ.●

●Дахэ и щlагъ дыщэ щlэлъщ.●

●Дахэр пагэмэ, пуд мэхъу.●

●Дауэкlейм дэгу уещlри, плъэкlейм нэф уещl.●

●Дэтхэнэ зы lуэхутхьэбзэми бзыпхъэ иlэщ.●

●Делэм сэ сыфlокl, губзыгъэр езыр къысфlокl.●

●Дыгъуэм икlэр мыгъуэ мэхъу.●

●Дыгъужь мэлыхъуэ ящlрэ?●

●Джэд пасэрэ бын пасэрэ.●

●Джэджьей зеуалэ псывэ хоупlэ.●

●Джэду щысу шыпсэ умыlуатэ.●

●Дзей хуэщlэ фlыщlэ хэлъкъым.●

●Дзы зыфlэпщ дзы къыпфlещыж.●

●Дзыхьмыщlыр дзыхьщlыгъуэджэщ.●

●Е пщlауэ фlы ущымыгугъ, фlы пщlами ущlэмыфыгъуж.●

●Е улlын, е улlэн.●

●Егъэлей делагъэщ.●

●Еса сэгъейщ.●

●Еущий зы махуэщ, хабзэ хьэху махуищщ.●

●Жэмрэ вырэ зэхуотэдж.●

●Жейрэ лlарэ зэхуэдэщ.●

●Жыжьэу бгъэтlылъыр благъэу къощтэж.●

●Жьэ лlыкlуэ нэхърэ щхьэ лlыкlуэ.●

●Жьэшхуэ тхьэшхуэ и жагъуэщ.●

●Зэрыпщlу мыхъумэ, зэрыхъуу щlы.●

●Зэхуэгъафlэ зэфlэкlуэд къыхокl.●

●Зэщыгугъ мэунэхъу.●

●Зекlуэкlейм лъашэ уещlри дыхьэшхыкlейм lушэ уещl.●

●Зи бзэ lэф щынэр мэлитl ящlоф.●

●Зи бзэ lэфlым блэр гъуэмбым къреш.●

●Зи бысым зыхъуэжым чыцlыхъу хуаукl.●

●Зи жьэ зэумыщlэм я гухэлъ зэрыщlэркъым.●

●Зи щхьэ мыузым уи щхьэуз хуумыlllуатэ.●

●Зи lыхьэ зыфlэмащlэм хьэм фlешх.●

●Зи lуэ ит нэхърэ зи щхьэ ит.●

●Зы жьэм жьэдыхьэр жьищэм жьэдохьэ.●

●Зы махуаем зумыгъэлl, зы махуэлlым зумыгъашэ, зы дзэшхуэм зумыгъэхь.●

●Зызыгъэгусэ lыхьэншэщ.●

●Зым ищlэр щэхущи, тlум ящlэр нахуэщ.●

●Зыщытхъур къэгъани яубыр къашэ.●

●Зыщlэпхьым къыпщlехьыж. (Пщlэ зыхуэпщlым къыпхуещlыж, жыхуиlэщ.)●

●Зыlурыдзэ нэхърэ зыдэдзых. (Бгъуэтыр зэуэ зыlурыбдзэ нэхърэ гъэтlылъыгъэ щlы, жыхуиlэщ.)●

●Имылъ къолъэт. (Фочыр нэщlщ жыпlэу уримыджэгу, узэдауэ къыщlэкlыу щlэщхъу къызэрыпщыщlын пщlэнукъым, жыхуиlэщ.)●

●Ин жыlэ цlыкlу lуатэщ.●

●Иужь акъыл нэхърэ ипэ акъыл.●

●Кlуэд къыубжмэ, уи тхьэмадэжь и цlэри къыхэхуэнщ.●

●Къакlуэ и lыхьэ lыхьэхэмыlуэщ.●

●Къан хуэщlэ фlыщlэ иlэкъым.●

●Къэмыс-нэмыс тlысыпlэщэкъущ.●

●Къоджэ нэхъыжьщ.●

●Къоуэм уемыуэжмэ, lэ пфlэту укъищlэркъым.●

●Къыдыхьэр думыхуж, дэкlыжыр умыубыд.●

●Къыпкlэлъымыкlуэм узыкlэлъигъэкlуэнукъым.●

●Къыпlтекlуэ лъэщщ.●

●Къыпlтекlуэр гугъущ.●

●Къуэфlми къуэ бзаджэми адэ щlэин ухуэмылъыхъуэ.●

●Къуэшрокъуэр пlащlэри унакъым.●

●Кlапсэр кlыхьмэ, фlыщlи, псалъэр кlэщlмэ, нэхъыфlыжщ.●

●Кlэпlейкэр зымылъытэр кlэпlейкlэ и уасэкъым.●

●Лажьэ жьы хъуркъым. (Лажьэ – гукъеуэ, нэщхъеягъуэ.)●

●Лъакъуэ псынщlэ вейхэпкlэщ.●

●Лъапэкlэ хыфlэбдзэр дзапэкlэ къощтэж.●

●Лlэным лlыгъэ хэлъщ.●

●Лlы здашэ щlэупщlэркъым.●

●Лlы и псалъэ епцlыжыркъым.●

●Лlы пхам лlы еуэркъым.●

●Лlы псори лlыкъыми фыз псори фызкъым.●

●Лlы хахуэр утыкум щощабэ, лlы щабэр утыкум щокlий.●

●Лlым зигъэгусэркъым.●

●Лlыгъэр lыхьэмыгъуэшlщ.●

●Лlыкlуэ яукlыркъым.●

●Лlыфlыр бэ дыдэщи, лlыфl дыдэр зырызщ.●

●Лlыхъужь и лъэужь кlуэдыркъым. (И цlэр, игъэхъахэр къонэж, жыхуиlэщ.)●

●Лlыхъур фыз дэубзэщи, лlыбзыр фыз дэуейщ.●

●Мафlэ нэхур «благъэщ» жыпlэу умыкlуэ, хьэ банэ макъыр «жыжьэщ» жыпlэу къыумыгъанэ.●

●Мащэм зэ ихуар набгъэщи, тlэу ихуар нэфщ.●

●Мащэм зытезыгъэгусэм, куэдри фlыщэ ищынкъым.●

●Мэзрэ мазэххэрэ уи щэху щумыlуатэ.●

●Мэкъу мащlи къыумыхь, мэкъу бэхьи умыхъу.●

●Мыщафэ lэрымылъхьэм гуащэр щумыгъэгугъ, гъусэ мыхъунум ущыгугъыу мыщэм уемыбэн.●

●Мыщащхьэ плъагъуу мыщэ лъэужь умылъыхъуэ.●

●Мыщэ жея къыумыгъэуш, лlы мышынэ умыгъэгубжь.●

●Нэ зыдэщымыплъэрэ тхьэкlумэ зыщымыдаlуэрэ, бэн зэвыр мыхъумэ, щыlэкъым.●

●Нэгъуэщlым ишхамкlэ уэ укъэмыкъей.●

●Нэгъуэщlым и щытхъум уэ уримыкъей.

(Уримыкъей – уримыпагэ.)●

●Нэмыс здэщымыlэм насыпи щыlэкъым.●

●Нэмыс пщlымэ уи щхьэщ зыхуэпщlыжыр.●

●Нэмысыншэр насыпыншэщ.●

●Нэпсейр насыпыншэщ.●

●Нэрылъагъу щытхъур щlыбагъырыубщ.●

●Нэфlэгуфlэ и нэ дыщэ lуэнтlа щlэлъщ.●

●Нэхъыжь теlущlыкlыпlэщ.●

●Нэхъыжьым жьэ ет, нэхъыщlэм гъуэгу ет.●

●Нэхъыщlитым яхэди я нэхъыфlыр къыхэх.●

●Ныбэ ей щыlэ мыхъумэ, шхын ей щыlэкъым.●

●Ныбэм «уи адэ жьакlэ къыпыупщlи къилъхьэ» жеlэ.

(Ныбэм уедаlуэмэ, емыкlу къыуигъэхьынущ, жыхуиlэщ.)●

●Ныбэр фэ цlынэ-лы цlынэщи зэlуокl. (Куэд иплъхьэ хъуну щхьэкlэ, иумылъхьэ, жыхуиlэщ.)●

●Ныбэрыдзэ нэхърэ щхьэдэдзых. (Гъэтlылъыгъэ щlы, жыхуиlэщ.)●

●Ныкъуэдыкъуэ нэхърэ уэдыкъуа.●

●Нысэ мыхъунур жьантажэ мэхъури, мафlэ мыхъунур ищхьэм щолыд.●

●Пагэм и блыпкъ-блащхьэ къутэгъуафlэщ.●

●Пащlэгъэлыгъуэ джэгу хэлъкъым.●

●Псалъэ бзаджэ губзаджэщlщ, гурыщхъуэ щlыныр хуэмыхугъэщ.●

●Псалъэ щабэ гущабэщlщ.●

●Псалъэ lэфlыр мэгущlэри, псалъэ дыджыр мэщlытэ.●

●Псапэ куэд хъуркъым.●

●Псэр ящэри напэ къащэху.●

●Псы икlыгъуэм унэмысу уи кlэ умыlэт.●

●Псылъэншэу Къурей ихьэркъым. (Къурей – Кавказ лъапэм щыlэ губгъуэшхуэ гуэрым и цlэщ.)●

●Пфlэкlуэдам щхьэкlэ умыгъ, къэбгъуэтам щхьэкlэ умыгуфlэ.●

●Пхуэмыдэ пэшэгъум мыгъуэ уохъулlэ.●

●Пхуэмыфащэ пэшэгъу пщlымэ, уи анэ мыгъуэ ищlынщ.●

●Пхуэмыфащэ щауэгъу умыщl.●

●Пцlищэ нэхърэ зы пэж.●

●Пщащэр пагэмэ, ябгынэж.●

●Сэлам лей хъуркъым.●

●Судым шыфэ псэу иплъхьэмэ, вакъапхъэ къипхыжыркъым.●

●Уэшх блэкlам щlакlуэ кlэлъумыщтэж.●

●Удафэ и акъыл ирефыж.●

●Удын гуауэр мэгъущри, псалъэ гуауэр гъущыжкъым.●

●Ужьмэ, жьы хуэдэ щыти, ущlэмэ, щlэ хуэдэ щыт.●

●Узэпэгэкlыр къопэгэкlыж.●

●Узэралъагъуу уафlощl, узэрафlэщlу уалъытэ.●

●Узрихьэлэ шхыныфlщ.●

●Узэрымыса бысым умыуб.●

●Узэрымытым зумыгъэфlыкl.●

●Узэчэнджэщын умыгъуэтмэ, уи пыlэ гъэтlыси ечэнджэщыж.●

●Узэщэ нэхърэ узэтэ.●

●Узигъусэм и фэ къыуаплъ.●

●Узыгъэтlыс уиубыжыркъым.●

●Узыдэмыкlуэжын ущыщымыуэ. (А зэм узэралъэгъуам хуэдэу ущыту уафlэщlынущ, жыхуиlэщ.)●

●Узыдэмыхьэ къуэладжэ лы дэзщ.●

●Узытекlуэм пэкlум уахегъэн. (Фащэм, щыгъыным щысхьын хуейщ, иужькlи цlыхум уарихыхьэн щхьэкlэ, жыхуиlэщ.)●

●Узытелlэ нэхърэ къыптелlэ.●

●Узыхэдэн щымыlэмэ, щыlэр къыхэх.●

●Узыхэтым уаймыкlумэ, уи унэ умыкlуэж.●

●Узыхэфыжыну псым ухэмыубжьытхэ.●

●Узыщымыгугъын ущыгугъмэ, пхъащэ гъуэгу урижэнщ. (Гугъу уехьынщ, жыхуиlэщ.)●

●Узыщымысхьри уимыlэххэри зэхуэдэщ.●

●Уи адэ-анэ яхуэпщl нэмысыр уи бынми къыпхуащlыжынщ.●

●Уи анэ зыуб уи щхьэ дэгъэсыс. (Пэж жызыlэм дыжыlэ, жыхуиlэщ.)●

●Уи анэ къобэнми зромыгъэуд.●

●Уи гуащэ еплъи уи лъэ гъэбакъуэ.●

●Уи гур зыхуеlэм уи lэр лъоlэс.●

●Уи гъунэгъур бзаджэмэ, щlы хущынэ.●

●Уи ин жиlэнщ, уи цlыкlу иlуэтэжынщ.●

●Уи мыгъусэ уи лъатэпс иумыгъапхэ.●

●Уи мыщауэгъу гъусэ умыщl.●

●Уи напщlэ темылъ тумылъхьэ.●

●Уи нэ гъаплъи уи лъэ гъэув.●

●Уи псалъэ гъэlэси, уи нэмыс гъэбыдэ.●

●Уи тепlэн еплъи, уи лъэ укъуэдий.●

●Уи фlым иумытыр мафlэм уфlес.●

●Уи шхын нэхърэ уи нэщхъ.●

●Уи шым ижынур пщlэжын хуейщ.●

●Уи щхьэ мыузу боз иумышэкl.●

●Уи щхьэ хуэпщlыжыр уи нэмысщ.●

●Уи щхьэ хъумэ, си хъыджэбз.●

●Уи lыхьэ зыlэрыгъэхьи, итlанэ зыгъэгусэ.●

●Укъызэрашэ уи шыбэщ, узэралъагъу уи гъуэгущ.

(Япэ зэрызыбгъэлъагъуэщ, жыхуиlэщ.)●

●Укъыщалъхум псори гуфlащ, ущылъэжкlэ зыхуэбгъагъыжыфмэ.●

●Умыгъэтlылъ къэпщтэжыркъым.●

●Умыщlэм ущlэупщlэныр емыкlукъым.●

●Унэм зыщыгъаси хасэм яхыхьэ.●

●Упащlэмэ, уогувэ.●

●Упщlэ щlэщхъуркъым, щlэщхъу щlэнэркъым.●

●Упщlэ lупщlэ хэлъкъым.●

●Ущакlуэ хэхърэ утакъуэ. (Имыуасэкlэ пуду пщэ нэхърэ, птымэ нэхъыфlщ, жыхуиlэщ.)●

●Ущымытхъущэ – пхуэубыдыжынкъым.●

●Фадэм текlуа щыlэкъым.●

●Фlы зыщlэ упщlэжрэ?●

●Фlыр умыцlыхумэ, нэхъ лъапlэр къыхэх.●

●Хабзэ лъэlукъыми, lумахуэ lуэхутхьэбзэкъым.●

●Хабзэм къемызэгъыр и бийщ.●

●Хабзэмыщlэ емыкlухьщ.●

●Хабзэмыщlэ щыкlейщ.●

●Хабзэр убзэ зыфlэщlым хуэпщlэнум и ныкъуэр къегъанэ.●

●Хабзэр убзэнкъым, къалэныр lулъхьэнкъым.●

●Хэдэ мэдакъуэри хэпхъуэ lыхьэфlэщ.●

●Хэдэ мэдакъуэри хэплъэ мэплъакъуэ.●

●Хэдэ мэдэхъу.●

●Хэплъыхь lыхьэншэщ.●

●Хъуэхъукlэ узэхыхьэу, хъуэнкlэ узэхэмыкlыж.●

●Хьэ хей умыукl, фыз хей иумыгъэкlыж.●

●Хьэдэр куэдрэ зепхьэмэ, мэ щоу, lуэхур куэдрэ зепхьэмэ, мэлъахъэ.●

●Хьэджафэ банэркъым, лъхукъуэщо хъуанэркъым.●

●Хьэфl дэплъейр хьэфl мэхъури, шыфl дэплъейр шыфl мэхъу.●

●Хьэху хьэху тыж умыщl.●

●Хьэху яхь щыlэщи, хьэху хьыж щыlэкъым.●

●Хьэхурэ щыхуэрэ зэlахыу хабзэжьщ.●

●Хьэщlапэрынэр емыкlущ.●

●Хьэщlэ гъунэгъу нэхърэ хьэщlэ жыжьэ нэхъ лъапlэщ.●

●Хьэщlэ къашэ щыlэщи хьэщlэ ишыж щыlэкъым.●

●Хьэщlэ лей щыlэкъым.●

●Хьэщlэ щlалэ щыlэкъым.●

●Цlыхум и цlэр езым зыфlещыж. (Цlыхум и дуней тетыкlэм хуэдафэ къраплъ, жыхуиlэщ.)●

●Цlыхуфl и тхьэкlумэ дэгущ.●

●Чэнджащэ щыуэркъым.●

●Шэрэ лъырэ зэхакlэркъым.●

●Шэхур хуабэу яхуз, фызыр щlалэу ягъасэ.●

●Шу хьэщlэр ягъэшэсыж, лъэс хьэщlэр пщlантlэм дашыж.●

●Шхын нэхърэ шхалъэ.●

●Шыгъупlастэм уемылъэпауэ.●

●Шыдыр удафэмэ, тало мэхъу.●

●Шым еуи дыхьэ, елъэдэкъауи къыдэкlыж.●

●Шыр птымэ, шхуэри дэщlыгъу.●

●Шыуаным илъыр зымышхыжынур гуэным илъым тогужьеикl.●

●Шыцуэс къесу узэрысым уимыкl.●

●Щакlуэ кlуэгъуэм хьэв япlыркъым, гузэвэгъуэм къан къахьыркъым.●

●Щауэр зыгъэщауэр гуащэщи, гуащэр зэрыгуащэр и щэнщ.●

●Щхьэкlуэ зышх щхьэшхыгъуэ йохуэ.●

●Щхьэр къэхь, жаlэмэ, пыlэр къахь.●

●Щхьэр псэумэ, пыlэ шыщlэркъым.●

●Щыгъынибгъу нэхърэ теубгъуэн. (Щыгъын куэд уиlэ нэхърэ тепlэнщlэлъын, жыхуиlэщ.)●

●Щыжаlэм щыпаупщlыркъым.●

●Щыкlыр икlэ мэхъу.●

●Щымыуэ и щыуагъэ яшхыркъым.●

●Щытхъукlей нэхърэ убыкlафlэ.●

●Щыщlэ нэхърэ мащlэшх.●

●Щlакlуэ нэхърэ уэшх нэхъ благъэщ.●

●Щlалlэгъуэр щхьэгъэрытщ. (Ущlалэху уlуэхутхьэбзащlэщ, жыхуиlэщ.)●

●Щlэ ягъэущ щхьэкlэ, жьы яущиижрэ?●

●Щlэм дежьи жьым дэшхэ.●

●Ямыгъэпсэлъэлl яукlыркъым.●

●Япэ джэлам ущlэмынакlэ.●

●Япэ лlар япэ ирах.●

●Япэ лlэм джэбыныр ейщ.●

●lэщми псэ lутщ. (Гущlэгъу хуэщl, жыхуиlэщ.)●

●lуэхухутэ ялlыркъым, лlыкlуэ яукlыркъым.●

●lуэхутхьэбзэри щlыхуэщ.●